Praag, dat aan de Vltava rivier gelegen is, is de hoofdstad én tevens grootste stad van de Tsjechische Republiek. Praag is het centrum van de wetgevende, administratieve, zakelijk, culturele en educatieve instellingen. Praag is ook het centrum van het Tsjechische holebileven, van de beweging die de politieke rechten voor holebi’s nastreeft, en een betekenisvolle bestemming voor holebitoeristen.
De stad Praag heeft een bevolking van ongeveer 1,2 miljoen inwoners, terwijl haar stedelijke agglomeratie naar schatting een bevolking telt van meer dan 1,9 miljoen.
De Tsjechische Republiek maakte vroeger deel uit van het Centraal-Europese land Tsjechoslowakije, dat opgericht werd in 1918 volgend op de val van het Oostenrijks-Hongaarse Rijk op het einde van de Eerste Wereldoorlog. Praag werd de hoofdstad van de nieuwe natie.
Tsjechoslowakije werd een staat onder communistische heerschappij van 1948 tot de Fluwelen Revolutie, een geweldloze opstand die de communistische regering in 1989 omverwierp.
Op 1 januari 1993, gekend als de Fluwelen Scheiding, werd Tsjechslowakije vreedzaam opgesplitst in de Tsjechische Republiek en Slowakije. Praag werd de hoofdstad van de nieuwe onafhankelijke Tsjechische Republiek.
Praag is één van de meest bezochte steden in Europa en sinds 1990 is het gegroeid tot één van de toeristische topbestemmingen van de wereld. In 1992 werd het historische centrum van Praag opgenomen in de UNESCO-lijst van “World Heritage Sites” (culturele hoogpunten in de wereld).
De Tsjechische Republiek is in de laatste jaren liberaler en holebivriendelijker geworden. Praag heeft een levendige en zichtbare holebigemeenschap, die vooral gelegen is rond het Vinohrady-gebied, dicht bij het stadscentrum. Een aantal bars, dansclubs en pensions hebben er de deuren geopend en voldoen hiermee aan de diverse behoeften van de holebigemeenschap en van het toenemend aantal holebitoeristen die naar de stad trekken om er te genieten van de schilderachtige charme en de gastvrije atmosfeer.
Praag is ook een jaarlijks holebifilmfestival rijk, alsook occasionele holebigerelateerde theaterproducties en plaatselijke kunstinrichtingen, lezingen en tentoonstellingen over lesbisch-gerelateerde onderwerpen in het Praags centrum voor Genderstudies.
Homoseksualiteit is wettelijk aanvaard in de Tsjechische Republiek, vanaf de minimumleeftijd van 15 jaar. Het Tsjechische leger stelt de seksuele geaardheid van haar soldaten niet in vraag en homoseksualiteit kan technisch gezien geen reden tot ontslag zijn uit het leger.
De Tsjechische Republiek was één van de eerste postcommunistische Centraal-Europese landen die het partnerschap tussen hetzelfde geslacht legaliseerde. Hoewel de president van de Republiek, Vaclav Klaus, aanvankelijk zijn veto erover uitsprak, werd de wet toch van kracht in 2006, waarbij holebiseksuele koppels vele van de rechten van getrouwde heteroseksuele koppels toegekend kregen, inclusief erfenisrechten en de mogelijkheid om beslissingen inzake gezondheidszorg te nemen voor zieke partners. Het geeft koppels van hetzelfde geslacht echter niet de mogelijkheid om kinderen te adopteren.
Geschiedenis
Het gebied waar Praag opgericht werd, werd bewoond sinds het Paleolithische Tijdperk. Rond de vierde eeuw Voor Christus, werden er vaste boerengemeenschappen gevestigd door de Keltische Boii-stam; in feite is de Latijnse naam voor het gebied, “Boiohaemum” afgeleid van de naam van de stam.
Van ongeveer 870 tot 1306 heersten de Premyslids, een Tsjechische dynastieke familie, over het grootste deel van Bohemen en vestigden er het Kasteel van Praag als hun permanente koninklijke residentie.
Kolonisatie, handel en culturele activiteiten namen gestaag toe in Centraal-Europa en Praag, gelegen temidden van vele continentale handelsroutes, groeide in omvang. Praags Staré Mesto (Oude Stad) werd gesticht in 1234 en de Malá Strana (Kleine Stadsdeel) in 1257.
Praag begon echt te gedijen in de veertiende eeuw tijdens de heerschappij van Karel IV van 1346 tot 1378. Hij ontwierp persoonlijk Praags Nové Mesto district (Nieuwe Stad) waar het Karelplein gelegen is, en bestelde het gebouw van de St. Vitus Kathedraal, een gotisch meesterwerk, dat gelegen is binnen het Praag Kasteel, dat Karel ook herbouwde in de gotische stijl. Hij wijdde het gebouw van de Karel Brug in, die de Vltava rivier kruist, en richtte één van de oudste universiteiten van Europa op die op heden bekend staat als de Karel Universiteit.
In de zestiende eeuw kwam het Koninkrijk van Bohemen onder de heerschappij van de Habsburgdynastie, een situatie die driehonderd jaar bleef duren.
Spanningen tussen Tsjechische protestanten en pro-Habsburgse katholieken leidden tot de “Dertigjarige” Oorlog die begon in Praag in 1618, maar uiteindelijk bijna heel Europa erin betrok.
Er kwam een einde aan de Dertigjarige Oorlog met de Vrede van Westphalen in 1648. Het Koninkrijk van Bohemen kwam opnieuw onder heerschappij van de Habsburgers. De Habsburgers verbanden alle andere religies dan het katholicisme en protestantse leden van de Tsjechische adel werden hun eigendommen ontnomen, die geschonken werden aan loyale katholieke gezinnen. De Duitse taal en cultuur wonnen aan betekenis in de hele Tsjechische landstreek. Bovendien werd het centrum van het Habsburgse hof verhuisd van Praag naar Wenen.
Praags val van een keizerlijk centrum naar een provinciale stad leidde tot een felle economische terugval en een gestage afname van de bevolking.
Met de komst van de Industriële Revolutie op het einde van de achttiende eeuw, begonnen Praags rijkdommen echter te veranderen, namelijk toen de fabrieken gebruik begonnen te maken van de steenkoolmijnen en ijzersmelterijen in de nabij gelegen gebieden.
Bovendien won de Tsjechische Nationale Renaissancebeweging aan stootkracht waarbij het belang van de Tsjechische taal en cultuur en de nationale identiteit hersteld werden. Instellingen zoals het Nationaal Theater en het Nationaal Museum werden opgericht om de Tsjechische geschiedenis en cultuur te huldigen.
Met het einde van de Eerste Wereldoorlog in 1918 viel het Oostenrijks-Hongaarse Rijk en werd de onafhankelijke staat Tsjechoslowakije opgericht, dat bestond uit de historische Tsjechische landen Bohemen, Moravië en Silesië, alsook Slowakije en Roethenië. Praag werd de hoofdstad en het Praag Kasteel de zetel van de eerste president.
Duitse nazi-strijdkrachten vielen Praag binnen op 15 maart 1939 en riepen het gebied uit tot Duits protectoraat. Het Tsjechische verzet tegen de Duitse bezetting bereikte een hoogtepunt in de Praagse Opstand van 5 mei 1945, een drie-dagen-durende aanval om de stad te bevrijden waarbij zo’n 1700 Tsjechische inwoners en verdedigers stierven tijdens de gevechten.
Op 9 mei 1945 kwam het Sovjetrussische Rode Leger aan in Praag en bevrijdde de stad en bijna geheel Tsjechoslowakije van de Duitse bezetting. Vervolgens kwam het land onder politieke en militaire controle van de Sovjetunie.
De Tsjechische autonomie werd onderdrukt door het wrede totalitaire Sovjetregime. Toch werden er na enige tijd politieke en artistieke vrijheden toegekend die leidden tot hervormingen die bekend werden als de Praagse Lente van 1968, een kortstondig seizoen met doelstellingen van volledige democratie, een einde aan censuur en “socialisme met een menselijke kant”.
De Sovjetunie en haar geallieerden reageerden met een invasie van Tsjechoslowakije door 200.000 troepen en 2.000 tanks te sturen op 21 augustus 1968. Deze militaire reactie onderdrukte alle verdere pogingen tot democratische hervormingen.
Het nieuwe strikte Sovjetleiderschap behield controle over het land tot de Fluwelen Revolutie, een geweldloze revolte die begon in de straten van Praag op 17 november 1989, en tot ieders verrassing al snel de Sovjetrussische regering omverwierp.
Tsjechische en Slowaakse afscheidingsbewegingen stimuleerden vervolgens de vreedzame opsplitsing van Tsjechoslowakije in de Tsjechische Republiek en Slowakije op 1 januari 1993, wat bekend werd als de Fluwelen Scheiding. Václav Havel, de Tsjechische schrijver en voormalig dissident, werd verkozen tot de eerste president, en Praag werd de hoofdstad van de nieuwe Tsjechische Republiek.
De Tsjechische Republiek werd lid van de NAVO in 1999 en van de Europese Unie in 2004.
Rechten voor holebi’s
In tegenstelling tot de onderdrukkingen die het leven onder de communistische regering van Tsjechoslowakije kenmerkten, omvat het hedendaagse leven in de Tsjechische Republiek een grote persoonlijke vrijheid. De Tsjechische Republiek wordt inderdaad beschouwd als één van de meest liberale landen in Centraal-Europa en is in de afgelopen jaren holebivriendelijker geworden.
Hoewel homoseksualiteit in Tsjechoslowakije in 1961 gedecriminaliseerd werd, werd het holebileven er toch van nabij gecontroleerd en soms op harde wijze geregeld door de Sovjetregering. Na de val van het communisme in Tsjechoslowakije, ervaarden de burgers een opmerkelijke stijging van hun persoonlijke autonomie op alle niveaus, inclusief seksuele keuzes.
De meerderjarigheid voor seksuele daden werd gelijkgesteld in 1990: van 18 jaar voor homoseksuelen tot 15 voor zowel homoseksuele als heteroseksuele partners. Homoseksuele prostitutie, voor personen van 18 jaar of ouder, werd datzelfde jaar gedecriminaliseerd.
De Tsjechische Nationale Arbeidswetgeving werd herzien in 2001, waardoor er een anti-discriminatiebescherming voorzien werd op basis van de seksuele geaardheid. Bijgevolg stelt het Tsjechische leger de seksuele geaardheid van haar soldaten niet in vraag.
Beperkte wettelijke erkenning van gezinspartnerschappen voor koppels van hetzelfde geslacht bestaat in de Tsjechische republiek sinds 2001, namelijk toen “personen die in een gemeenschappelijk huishouden leven” erfenis- en successierechten in huisvesting toegekend kregen.
Geregistreerde partnerschappen
De wettelijke regeling van het geregistreerd partnerschap voor koppels van hetzelfde geslacht – waarbij vele van de financiële voordelen en burgerrechten die wettelijk gehuwde heteroseksuele koppels genieten, toegekend worden aan koppels van hetzelfde geslacht – werd tussen 1995 en 2006 verscheidene malen door de Tsjechische regering voorgesteld en vervolgens verworpen. De wet werd van kracht in 2006.
In 1995 kondigde de Tsjechische regering plannen aan om haar burgerwetboek inzake familierecht te herzien en er werd een voorstel tot geregistreerd partnerschap geformuleerd, gebaseerd op de baanbrekende Deense wet op geregistreerd partnerschap van 1989. Maar tegen het einde van het jaar werd het wetsvoorstel inzake geregistreerd partnerschap reeds in de marge geplaatst.
Club Valentino in Praag
Tijdens het volgende decennium kwam het wetsontwerp meerdere malen opnieuw ter sprake. Het miste in 1997 de goedkeuring met twee stemmen. In 1999 haalde het wetsontwerp het alweer niet. In februari 2005 werd het wetsvoorstel opnieuw verworpen, maar ditmaal met een tekort van slechts één stem.
Hoewel het merendeel van de afgevaardigden van de Tsjechische Sociaal-democratische, Communistische, en Vrijheidsunie politieke partijen rechtlijnig in het voordeel van de wet stemden, kwam er sterke tegenkanting vanuit de Burgerlijke Democratische Partij, de grootste rechtsgezinde partij in de Tsjechische Republiek. Christen-democraten verzetten zich ook tegen het wetsontwerp en beargumenteerden dit door te stellen dat een staatserkenning van partnerschappen van hetzelfde geslacht een bedreiging vormde voor de traditionele gezinswaarden en de opvoeding van kinderen.
Vertegenwoordigers van tien christelijke kerken in de Tsjechische Republiek riepen de wetgevers ook op om het wetsvoorstel te verwerpen en waarschuwden hierbij dat dit “het familieleven zou verzwakken en chaos in waarden zou teweegbrengen, voornamelijk dan in de jongere generaties”.
Desalniettemin werd op 26 januari 2006 een nieuwe wet, die een huishoudelijke partnerregistratie voor koppels van hetzelfde geslacht inhield, eindelijk door het Tsjechische parlement goedgekeurd.
Op 16 februari 2006 sprak president Vaclav Klaus, medeoprichter van de Burgerlijke Democratische Partij, zijn veto uit over de wet en beargumenteerde dit door te stellen dat de wetgeving een “overdreven staatsregeling van het privé-leven” beoogde.
Na de bekendmaking van het veto, marcheerden holebi’s doorheen de straten van Praag tot het presidentiële paleis. De Tsjechische holebirechtenorganisatie “Gay Initiative” noemde het veto “een daad tegen de democratie”.
Als reactie hierop verkreeg de Eerste Minister Jirí Paroubek, lid van de Tsjechische Sociaal-democratische Partij, op 15 maart 2006 een parlementaire meerderheid die het veto verwierp. De wet werd eindelijk van kracht op 1 juli 2006.
Koppels van hetzelfde geslacht die zich laten registeren als partners hebben nu dezelfde rechten als wettelijk gehuwde koppels in de Tsjechische republiek, inclusief het recht op erfenis, het recht om informatie te verkrijgen over de gezondheid van zijn of haar partner en de optie om niet tegen elkaar te getuigen voor het gerecht.
De wet laat echter niet toe dat partners van hetzelfde geslacht kinderen adopteren.
Tegen januari 2008 hadden bijna vijfhonderd Tsjechische koppels van hetzelfde geslacht hun partnerschap laten registreren.
Holebiorganisaties
De bekrachtiging van de Tsjechische Wet op Geregistreerd Partnerschap was het resultaat van jaren van activisme en lobbying. De eerste Tsjechische holebirechtenorganisatie was de “De Holebiburgers van de Tsjechische Republiek”. Deze groep, die opgericht werd in 1990 en met hoofdzetel in Praag, had als hoofddoel de goedkeuring van een wet op partnerschap voor koppels van hetzelfde geslacht. De organisatie kreeg een nieuwe naam in 2000, namelijk het “Holebi-initatief”.
Toen het geregistreerd partnerschap van kracht werd in juli 2006, verklaarde Jirí Hromada, voorzitter van het “Holebi-initiatief”, dat de groep haar doelstellingen gerealiseerd had en dat het nu “tijd was voor een jongere generatie activisten om het roer over te nemen en hun eigen doelstellingen voor de toekomst te bepalen”. Bijgevolg hield het “Holebi-initiatief” op met bestaan op 31 december 2006.
Een andere holebirechtenorganisatie, de “Bond van Holebi’s”, met hoofdzetel in Praag, gaat nog steeds door met het eisen van meer holebirechten in de Tsjechische Republiek. De Bond doelt erop partnerschappen van hetzelfde geslacht volledig gelijk te maken aan heteroseksuele huwelijken. De belangrijkste bezorgdheden van de groep voor koppels van het hetzelfde geslacht betreffen het adoptierecht, het recht op gezamenlijk vermogensbezit en het recht om samen een enkele belastingsbrief in te dienen.
Hoewel er in 2001 antidiscriminatiewetten aangenomen werden in de Tsjechische Republiek, blijft discriminatie tegenover holebi’s op de werkvloer ook een hoofdbezorgdheid voor de Bond.
Hoewel er op dit moment nog geen officiële pride-evenementen bestaan in de Tsjechische Republiek, organiseert de stad “Mezipatra”, het grootste jaarlijkse holebifilmfestival in Centraal- en Oost-Europa. Het festival, dat van start ging in 2000 en elk jaar plaatsvindt in de maand november, brengt zo’n 80 holebigerelateerde speelfilms, kortfilms, en documentaires onder de aandacht. Het festival omvat ook een aantal ondersteunende evenementen en gastsprekers.
Zurich ligt aan de noordelijke punt van het meer met dezelfde naam en is het financieel en commercieel hart van Zwitserland. Zurich is een mooie en levendige stad met meer dan 1.700 bars, restaurants en clubs en heel veel winkels.
Hoog in de bergen, op 1.620 meter, is de sneeuw in het autovrije Zermatt van de beste kwaliteit in Europa. Het idyllische dorpje ligt genesteld tussen gletsjers en meer dan 38 bergtoppen, waaronder de beroemde Matterhorn.
Luzern is een elegante stad met karakter in het midden van Zwitserland, omringd door natuurpracht en bekend voor de adembenemende bergzichten. Of je nu dol bent op geschiedenis en traditie of je bent verzot op mistige meren en besneeuwde bergtoppen, Luzern zal je ongetwijfeld charmeren.
Aan de grens van Zwitserland, maar in het centrum van Europa, ligt Genève, de meest on-Zwitserse stad van Zwitserland!
Engelberg ligt in het midden van Zwitserland, in de nabijheid van de stad Luzern, op anderhalf uur rijden van de luchthaven van Zurich. Het dorp werd in de 12de eeuw gesticht door een nobelman die in een visioen een engel zag. Het dorp is de thuisbasis van een Benediktijnerklooster die tot 1815 een autonome staat was. Tijdens de 19de eeuw werd Engelberg een voortvarende plek dankzij de verschillende kuuroorden en op vandaag is het een belangrijk skigebied.
Zoals je zou verwachten van de hoofdstad van Zwitserland, is Bern majestueus en word je er omringd door geschiedenis. De stad werd gesticht in 1191 en is sindsdien het kloppend administratief hart van Zwitserland. Hoewel het er niet zo druk is zoals in andere hoofdsteden, is er toch heel wat te doen. Wat ook je interesses zijn, je zult er bezienswaardigheden, rust en cultuur vinden.
Basel, een stad met bijna 200.000 inwoners en een geschiedenis van meer dan 2.000 jaar, ligt aan de oevers van de Rijn aan de grens tussen Frankrijk en Duitsland. Het is wellicht de minst bekende grote stad van Zwitserland: het is er rustiger dan in Zurich, minder mondiaal dan in Genève en de Alpen zijn er ver vandaag. Toch is Basel de tweede grootste stad van Zwitserland en de rijke aristocratische families de er altijd hebben gewoond, hebben er voor gezorgd dat in Basel sinds de renaissance een nadruk wordt gelegd op onderwijs en kunst. Het feit alleen al dat er in Basel meer dan 30 museums zijn, maken dit duidelijk.
Als één van de meest vooruitstrevende steden van Europa is Stockholm recent zeer holebi-vriendelijk geworden. De thuisbasis van de grootste gaypride in Scandinavië is ook het centrum van een succesvolle politieke holebi-beweging.
Torremolinos is één van de weinige reisbestemmingen op het Europese vasteland waar het hele jaar door toeristen op afkomen. Het is waarschijnlijk de meest bekend trekpleister van de Costa del Sol aan de zuidelijke kust van Spanje. Toch is er niet zoveel bekend van de plaatselijke holebiscene.