Moskou

moskouDe meeste Moskovieten beschouwen hun stad nog altijd als een grote stad. Dat komt omdat de meesten zich een herinneren dat Moskou een uitgestrekt landbouwgebied was. Door de snelle groei en verwestering van de stad zijn er nu vele mogelijkheden voor holebi´s.

De vroege geschiedenis van Moskou

Vreemdelingen die in de zestiende en de zeventiende eeuw Moskou bezochten, verbaasden zich over het gedrag van de Moskovieten: “Ze geven zich zomaar over aan de lust van het vlees en overspel en sommigen ven hen zijn verslaafd aan de gemene verdorvenheid die we sodomie noemen, en niet enkel met jongens… maar ook met mannen en paarden… Mensen die hierop betrapt worden op deze obscene daden worden niet streng bestraft”, schreef een Duitser in de jaren 1630. De Europeanen beschouwden Muscovy, het prinsdom binnen Moskou, als een “ruw en barbaars koninkrijk” en de gemakkelijke houding tegenover sodomie werd vaak aangehaald als bewijs dat Moskou niet beschaafd was.

Nadat St.-Petersburg werd gesticht aan de Baltische kust in 1703, was Moskou niet langer de politieke hoofdstad van Rusland. Maar de ligging van de stad in het centrum van het Europese Rusland en de functie als verdeelcentrum op de meeste transportroutes, garandeerde dat Moskou een economische hoofdstad bleef en later zelfs een industriële hoofdstad zou worden.

Tegen het einde van het tsaristische tijdperk woonden er bijna 2 miljoen mensen in Moskou. Het Sovjetregime maakte in 1918 van Moskou opnieuw de hoofdstad. De homoseksuele subcultuur floreerde er, toch had het niet dat Europese tintje zoals deze in St.-Peterburg.

Moskou in het begin van de twintigste eeuw

Na 1929 nam de bevolking in Moskou enorm toe, de stad werd overspoeld door migranten uit het platteland. Het geïndustrialiseerde Moskou probeerde deze nieuwkomers op te nemen en om ze stadse manieren aan te leren. Zelfs de homo-subcultuur “socialiseerde” de nieuwelingen: ze leerden hen hoe ze “gelijkgestemde” mannen moesten vinden en hoe ze hun seksualiteit konden beleven zonder daarbij in de problemen te komen met hun families of de politie.

De Boulevard Ring, een groene gordel rond de oude stad, was de belangrijkste cruising-plek voor mannen die seks wilden met mannen. De struiken en openbare toiletten schiepen mogelijkheden voor seks en daar het centrum van de stad niet ver was, waren er bijna constant bezoekers. Uit de analen van de sodomie-rechtszaken van voor 1917 en na 1993 blijkt dat mannen vanaf de jaren 1880 deze plek begon te gebruiken voor hun ontmoetingen en ze bleven dit doen na de strafcampagne op homo’s door Stalin.

Met de “socialistische reconstructie” van het centrum van Moskou en met de opening van de metro in 1935, kwam er een nieuwe cruise-plaats bij het Bolshoi Theater. Tijdens het Sovjetregime waren openbare toiletten de places-to-be in deze plaatsen, maar soms was dat ook het geval met openbare badhuizen. Sommige cafés waren ook populair bij homo’s in de periode na Stalin. Vele van deze waren nogal artistiek en cultureel en hadden daarom een sterke aantrekkingskracht op homo’s.

De jaren 1960-1980 waren een tijd van economische stabiliteit. De homo-subcultuur werd volwassen en werd verdeeld in klassen. De homo’s in Moskou ontwikkelden ook een eigen dialect dat gedeeltelijk gebaseerd was op het gevangenisjargon van de Gulag. Maar het was ook een tijd waarin de KGB steeds meer homo’s lastigviel, er waren heel razzia’s in cruising-plaatsen.

Lesbische netwerken in Moskou

Lesbiennes hadden geen zichtbare subcultuur, maar verschillende van de belangrijkste lesbische Russische artiesten en dichteressen leefden en werkten in Moskou. De openlijk lesbische dichteres Sophia Parnok (1885-1993) leefde het grootste deel van haar leven in Moskou en ze had een beroemde verhouding met één van de grootste dichteressen van Rusland: Marina Tsvetaeva (1892-1941).

Sophia Parnok moest vechten om literair herkend te worden en om te kunnen leven van de kunst tijdens de jaren 1920. In haar biogriafie wordt een tipje van de sluier gelicht over de verborgen lesbische netwerken in Moskou. Zij en haar partner, de wiskundige Olga Tsuberbiller, droegen mannenkledij en ze gingen om met gelijkgestemde, intellectuele vrouwen. Omdat lesbianisme nooit een misdaad was, vertellen officiële bronnen ons weinig over deze wereld.

Moskou na het Sovjet-regime

Toen het communistische regime wegviel, was de hoofdstad Moskou dé plek voor holebi-activisme. In 1989 richtten Evgenia Debranskaya en Roman Kalinin de eerste nationale holebi-vereniging op, samen met de krant “Tema”.

Tijdens de laatste zomer van het Sovjet-regime in 1991 was er een “Sovjet Stonewall” holebifestival in Moskou. Tijdens die zomer werd ook een vereniging van “lesbiennes in de literatuur en de kunst” opgericht.

Tijdens de jaren 1990 schoten de holebi-initiatieven in Moskou als paddestoelen uit de grond, om even snel weer te verdwijnen. De explosieve economische groei had geen oog voor de holebi-gemeenschap en de conservatieve burgemeester Yury Luzhkov had het niet zo op met holebi’s.

Toch is er op vandaag een grote infrastructuur van holebi-nachtclubs, cafés en sauna’s. Jonge holebi-Moskovieten ontmoeten elkaar ook via het internet en de stad is onontgonnen gebied voor wie met een nieuw holebi-initiatief wil beginnen.

Vertel anderen over dit artikel :
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Twitter
  • E-mail this story to a friend!
  • Netvibes
  • NuJIJ
  • Technorati
Geplaatst op 16 augustus 2009 - 0 reacties op dit artikel.

Tags : , ,

Geef jouw mening

Invulvelden met een (*) zijn verplicht in te vullen.